ظرفیت صادرات محصولات گلخانه ای

با توجه به اهمیت محصولات گلخانه ای یکی از پروژه های اقتصاد مقاومتی به افزایش تولید در محیط های کنترل شده گلخانه ای اختصاص یافته است.

ظرفیت صادرات محصولات گلخانه ای

محمد-علی طهماسبی

اهمیت کشت گلخانه ای به حفاظت از منابع آب و خاک مدیریت آنها در جهت افزای بهره وری در تولید محصولات باغی و سیفی است.

محمدعلی طهماسبی معاون وزیر جهاد کشاورزی فردی است که ماموریت دارد تا در مسیر اقتصاد مقاومتی دو پروژه تامین داخلی نهال های اصلاح شده و افزایش تولید گلخانه ای را پیش ببرد.

طهماسبی معتقد است: بخش خصوصی در هر دو پروژه محور اصلی یک جهش عملیاتی است و به همین واسطه باید راهرو های حقارت سرمایه گذاران این دو بخش را جمع آوری کرد.

معاون وزیر در امور باغبانی همچینین معتقد است: اگر در زنجیره تولید، کنترل و نظارت های جدی پیاده سازی شود  و بر اساس استاندارد ها پیش رود، می توان صادرات محصولات باغی و سیفی به ویژه در محیط های کنترل شده را به طرز چشمگیری ارتقا دارد. چرا که تولید محصولات کشاورزی در این محیط ها علاوه بر رعایت محدودیت های جدی مثل آب مصرفی تا ۹۵ درصد قابلیت صادرات به محصول خواهد داد.

ابتدا ویژگی های برنامه جدیدی را که سازمان مدیریت در راستای تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی تدوین کرده، بیان بفرمایید.

هنری که در سند اقتصاد مقاومتی انجام شده تجمیع دانشی است که به صورت جزیره ای در دستگاه های مختلف بوده و همبستگی و پیوستگی آن تضمین شده است. ایران از لحاظ تنوع اقلیمی جزو کشورهای نادر کره زمین است، به نحوی که از ۱۳ اقلیم خرد و کلان حدود ۱۱ اقلیم در ایران داریم.

حال در این بخش از برنامه اقتصاد مقاومتی باید عرض کنم، ما حدود ۲میلیون و ۶۰۰ هزارهکتار باغ در کشور داریم که حدود ۳۸۰ هزار هکتار آن در مرحله نهال هستند.

در حال حاضر دو پروژه در زیر مجموعه طرح های اقتصاد مقاومتی از ما پذیرفته شده است. پروژه اول مربوط به توسعه گلخانه ها و پروژه دیگر تامین نهال های گواهی شده و سالم است.

علت تعریف این پروژه ها بدین شرح است که در دنیا حدود ۳۳ میلیون هکتار گلخانه وجود دارد که بالاترین رقم در کشورهای آسیایی مربوط به چین و در منطقه مربوط به ترکیه است.

تنش آبی دلیل عمده ای است که ایران با وجود تنوع اقلیمی به سمت تولید گلخانه ای حرکت می کند. چراکه گلخانه ها مانند تیری هستند که بدون خطا به هدف می خورند.

در گلخانه ها شما می توانید با همان میزان مصرف آب در فضای باز بیش از ۱۰ برابر تولید کنید. وزیر کشاورزی هلند در دیدار با آقای حجتی اعلام کرد: به ازای هر کیلو گوجه فرنگی تنها چهار لیتر آب مصرف می کنیم که این مساله در ایران غیر قابل تصور است.

گلخانه محیطی کاملا کنترل شده است و بر خلاف آنچه گفته می شود تولید آن کاملا سالم است. امکان تولید یک دست، خارج از فصل و صرفه جویی در آب از اصول حاکم بر تولید گلخانه ای است.

به نظر شما در تحقق این برنامه چه موانع و چالش هایی وجود دارد؟

یک سری قوانین و آیین نامه های جزیره ای وجود دارد. اینها باید به عنوان آسیب های این طرح شناسایی شوند که مانع از تحقق سریع اهداف این برنامه هستند.

این قوانین مانند راهروهای حقارت برای سرمایه گذار هستند. من متوجه نمی شوم با چه منطقی گفته می شود که گلخانه باید در فاصله مشخصی از شهر مانند مرغداری باشد. گلخانه جزئی از زندگی شهری امروزی است و شهرداری ها باید این گلخانه ها را در محیط های شهری تاسیس کنند تا باعث کاهش آلاینده های شهری و جلوگیری از روان پریشی و تعادل روانی شود.

این برش های استانی داشته و هر استان مزیت های خاص خود را دارد از جمله مزیت های برخی استان ها امکان صادرات آنها و دسترسی بع بازارهای بین المللی است. چه ترتیبی در این برنامه برای حمایت از صادرات گلخانه ها در نظر گرفته شده است؟

یکی از لازمه های بحث صادرات حضور مستمر و پایدار در بازار است. این موضوع خود نیازمند تولید مستمر و پایدار است. تولید نیز باید قابلیت و کیفیت صادراتی را داشته باشد.

از یک هکتار تولید گوجه فرنگی در فضای باز حتی چهار جعبه گوجه فرنگی صادراتی نیز تولید نمی شود ولی در گلخانه بالای ۹۵ درصد گوجه تولیدی استاندارد و صادراتی است.

فصلی بودن یکی از مشکلات بخش کشاورزی است که با تولید گلخانه ای حل می شود. گردش مالی در خیلی از فعالیت های کشاورزی، فصلی یا یکبار در سال است ولی در گلخانه ها گردش نقدی تولید کنندگان بالاست.

در مجموع علاوه بر حمایت فنی و تسهیلاتی در مناطق تولیدی، احداث پایانه های صادراتی منظورشده است و گرایش احداث گلخانه ها در مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری کشور است.

همانطور که اشاره کردید یکی از ویژگی های گلخانه این است که می تواند فصل های کشت متعدد داشته باشد آیا این خود نگرانی در زمنیه مازاد عرضه ایجاد نمی کند و سود آوری گلخانه ها را تحت تاثیر قرار نمی دهد؟

اولا هزینه تمام شده محصول در گلخانه پایین است و البته اهمیت این برنامه در این است که برای مازاد عرضه نیز به عنوان بخشی از زنجیره تولید تدابیر ویژه دارد.

راهکار دوم صادرات این مازاد محصول است چراکه کشورهای همجوار ایران به ویژه در حاشیه خلیج فارس قیمت تمام شده محصول بسیار بالاتر است و تنوع اقلیمی ایران را نیز ندارند.

 در کشوری مثل روسیه تولید در فصل سرد به صرفه نیست. بنابراین اصل قضیه بر مبنای این است که هر ایرانی در سال ۱۰۰ کیلوگرم سبزی و سیفی جات مصرف کند و مازاد آن صادر شود.

یکی از طرح های مهم در برنامه اقتصاد مقاومتی در صورتی که حمایت های لازم از آن انجام شود واردات تکنولوژ تولید بذر هیبرید به ایران است.

هیچ پروژه ای در ایران نمی توان تعریف کرد که به اندازه تولید بذر هیبرید محصولات سیفی و سبزی در ایران درآمدزا باشد. بازدهی این طرح ها بالای ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ درصد است.

قیمت این بذرها در حدود ۷۰۰ تومان است در حالی که هزینه تولید آن در بخش خصوصی ۲۰ تا ۳۰ تومان است. این طرح ها می توانند هزاران فرصت شغلی نیز ایجاد کنند.

این صنعت انتها ندارد و بازار هرگز از آن اشباع نمی شود. در اروپا کشوری مانند هلند ا یک اقلیم وجود دارد و برای اینکه بذر تولید شده در محیط های گرم و سرد، خشکی و دیگر استرس ها آزمایش شود باید به چند کشور برود که هزنیه بسیار بالایی دارد اما همانطور که گفته شد در ایران ۱۱ اقلیم از ۱۳ اقلیم تعریف شده در جهان وجود دراد و تنها در یک ساعت تمام این آزمایش ها را می توان انجام داد و هزینه انجام این ازمایش ها در ایران با دیگر کشورها قابل قیاس نیست.

بنابراین علاوه بر وجود بازارهای داخلی بازارهای خارجی پیرامونی نیز وجود دارد و نباید از ظرفیت صادرات محصولات گلخانه ای غافل شویم.

منبع: مجله مدیران و روسا

به اشتراک گذاری مطلب

مطالب مرتبط

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *